BUENOS AIRES - "Er is voor Argentinië geen pijnloze oplossing. De weg naar economisch herstel zal erg moeilijk blijken." Deze woorden van directeur Horst Köhler van het Internationale Monetaire Fonds (IMF) zijn in Buenos Aires bijzonder hard aangekomen. Kabinetschef Jorge Capitanich merkte bits op dat het fonds Argentinië niets hoeft te vertellen over pijn lijden. "We weten dankzij het IMF maar al te goed wat dat is", aldus Capitanich.

|
De bezuinigingspolitiek van de Argentijnse regering leidt tot heftige protesten. (Foto: EPA)
|
De IMF-directeur stak de hand ook in eigen boezem en zei dat het fonds destijds wellicht meer had moeten hameren op de handhaving van een evenwichtige overheidsbegroting door de Argentijnse regering. De gestage toename, sinds 1995, van de fiscale tekorten bleek het land uiteindelijk fataal toen eind vorig jaar de financiering van de ontbrekende gelden stokte door een plotselinge toename van het soevereine risico. Deze rentetoeslag compenseert kredietbanken voor het risico dat ze lopen bij het verstrekken van leningen aan economisch wankele landen. In Argentinië's geval steeg de risicotoeslag tot een duizelingwekkende 50% boven de basisrente hetgeen de verdere financiering van de begrotingstekorten onmogelijk maakte.
De Argentijnse regering is van mening dat het IMF medeschuldig is aan de crisis die het land thans beleeft en die in de ogen van president Eduardo Duhalde deels haar oorsprong vindt in het slappe toezicht van het fonds op het beleid van zijn voorgangers. Ondanks zijn mea culpa wil Horst Köhler evenwel niets weten van gedeelde verantwoordelijkheid. Hij noemde de verwachtingen van de Argentijnse regering met betrekking tot de hulp die het IMF kan verstrekken "sterk overdreven" en "heel optimistisch".
Minister Remes Lenicov van Economische Zaken verklaarde eerder deze week het IMF te willen vragen om $16 miljard aan extra noodleningen die het nieuwe economische beleid moeten onderbouwen. Köhler wees erop dat het IMF reeds zo'n $20 miljard heeft uitstaan in Argentinië en een hervatting van de financiële hulp op termijn mogelijk is, maar niet in de mate die de Argentijnse autoriteiten zich voorstellen.
Inmiddels is een IMF-missie in Buenos Aires aangekomen om de regering te helpen bij het formuleren van een beleid dat het land uit de crisis moet trekken. Na een eerste overlegronde met topambtenaren van het ministerie van Economische Zaken in Buenos Aires liet een IMF-econoom zich ontvallen dat de situatie "aanzienlijk erger" is dan voorzien, waarbij vooral de terugval met 21% van de belastinginkomsten in een jaar tijd zorgen baart. De IMF-economen verwierpen een eerste schets van de federale begroting die minister Lenicov liet opstellen omdat deze ondanks scherpe uitgavenreducties nog steeds een tekort van bijna $3 miljard opleverde.
Ook tekent het fonds bezwaar aan tegen de duale valutamarkt waarbij de peso een hogere officiële koers kent als vastgelegd door de centrale bank naast een lagere 'straatwaarde'. Om een implosie van de pesokoers te voorkomen, ziet de centrale bank zich verplicht om per dag met tot aan $20 miljoen op de vrije markt te interveniëren. Gezien het lage peil van de valutareserves en de groeiende druk op de peso achten de IMF-experts dit beleid onhoudbaar.
Het fonds dringt er bij de regering-Duhalde op aan om de peso vrij te laten zweven en liet doorschemeren dit ook als voorwaarde te stellen voor het hervatten van de noodhulp. Minister Lenicov huivert voor de sociale gevolgen van een verdere devaluatie. Reeds nu vinden er haast overal in het land vaak gewelddadige protesten plaats van mensen die niet langer kunnen voldoen aan hun in dollars gedenomineerde betalingsverplichtingen. Dergelijke massaprotesten resulteerden sinds december in de val van twee regeringen.