In 'Drifting Clouds' werken
de tranen op de lachspieren

Met de economie in Finland is het niet best gesteld. De werkeloosheid heeft er een historisch dieptepunt bereikt, investeringen worden nauwelijks meer gedaan, ontslagen zijn de orde van de dag en veel hoop dat het binnenkort beter zal gaan is er bij de doorsnee Fin niet te bespeuren. Een mooiere voedingsbodem voor een tragikomedie kan je dan ook niet bedenken. Aki Kaurismäki's nieuwste film 'Drifting Clouds' gaat dan ook over werkeloosheid.

Ilona is de maître d'hotel van een een befaamd restaurant, dat na de oorlog een grote naam heeft opgebouwd. Maar er wordt te weinig buiten de deur gegeten en de eettent gaat dicht. Ilona komt op straat te staan. Dat zou niet zo erg zijn als niet op dat moment ook haar echtgenoot Lauri zijn baan als trambestuurder verliest. De uitkering die ze krijgen, stelt niets voor en de twee moeten daarom op zoek naar nieuw werk.

Een hilarisch treurige gang maken de twee daarop langs sollicitatiebureau's en slecht betaalde baantjes. Ilona krijgt via een malefide baantjesboer het adres van een café waar ze het enige personeelslid is, maar wel moet suggereren dat er achter het gordijntje nog een kok huist. Ze geeft dus trouw de bestellingen door naar de keuken, schiet dan snel een schortje aan en bakt zelf het bestelde eitje. Van belastingafdrachten heeft de baas al helemaal niet gehoord en binnen de kortste keren heeft Ilona een probleem met de fiscus.

Kaurismäki laat dit hele verhaal in zo'n zwembad vol met tranen plaatsvinden dat het uiteindelijk wel op je lachspieren MOET gaan werken. Een arbeidsbureau? Dat wordt in zijn handen één formica tafeltje met twee ordners waarvan er een ook nog leeg is, met een man erachter die niemand durft aan te kijken. Het adres van een mogelijke nieuwe werkgever voor de bezoeker gaat in een dichtgelikte envelop die hij alleen maar overhandigt als de werkzoekende met geld over de brug komt.

Zo schetst hij het beeld van een treurige maatschappij waarin niemand meer in zichzelf gelooft, maar niemand ook meer rekening houdt met de ander. In het geval van Ilona en Lauri komt het trouwens in deze film uiteindelijk nog wel goed, hoor. Een soort reddende engel geeft ze genoeg geld om zelf een restaurant te beginnen dat al snel een succes wordt. Zo'n happy ending heb je na al die treurigheid ook wel nodig, want anders is het eerste dat je na deze film doet: thuis een haak in het plafond draaien en een wrak keukentrapje eronder zetten.

Maar goed, er is nog hoop!

DvdH

  • Een nep-café wordt charmant gerund in 'Drifting Clouds'

Première 15 mei 1997