ISTANBOEL - De hel. Volgens de alwetende Van Dale een verblijfplaats van verdoemden. In voetbalkringen ook wel geassocieerd met landen waar bezoekende clubs vaak worden bedwelmd door een verstikkende atmosfeer in de stadions. Turkije spant nog altijd de kroon. Als er een 'warenonderzoek' gedaan zou worden, komt Istanboel ongetwijfeld naar voren als het Hilton van de hel. PSV checkt vanavond om kwart voor negen in.

Met een stugge blik in zijn ogen volgt Erik Gerets zijn spelers tijdens de laatste training in het Ali Sami Yenstadion.

Ze zijn er trots op. 'Welkom in de hel' zingt het ontvangstcomité intimiderend wanneer de tegenstander uit de spelerstunnel stapt. Galatasaray is uitgegroeid tot een zorgenkind van de UEFA, dat er alles aan heeft gedaan om de excessen tot een minimum te beperken. Op het afsteken van vuurwerk, voorheen de specialiteit van het huis, staat tegenwoordig een extreem hoge boete. Het Ali Sami Yenstadion, opgetrokken in de dichtbevolkte en lawaaierige wijk Mecidiyeköy, is qua capaciteit inmiddels gereduceerd tot 22.000 zitplaatsen.

In september 1987 hingen er nog 35.000 heethoofden in de hekken toen PSV een (bijna fatale) nederlaag leed. Erik Gerets en Jan Heintze stonden op het veld, Frank Arnesen was geblesseerd en Patrick Lodewijks zat op de bank. De man die vanavond wel het doel verdedigt, herinnert zich de busrit naar een trainingsveld die zo omslachtig was omdat de locatie geheim moest blijven uit angst voor de agressieve benadering.

Toen de spelers de volgende dag aan hun warming-up wilden beginnen, vlogen tomaten, appels en muntgeld hen om de oren. Gerets was in de thuiswedstrijd, door PSV met 3-0 gewonnen, betrokken geraakt bij een opstootje met de Turkse assistent-trainer. De aanhang van Galatasaray had als tegenreactie een warm welkom voorbereid. In het stadion hing een pop met baard aan een galg. Wijselijk trapte Gerets vooraf slechts een balletje in de middencirkel.

Het zegt iets over de kracht van Galatasaray dat PSV er met 2-0 verloor in het door superioriteit (Europa Cup 1) gekenmerkte seizoen. Wonderbaarlijk was het al dat de Eindhovense ploeg de hele tweede helft stand hield. 'De Leeuwen' verliezen met de steun van het publiek vrijwel nooit een thuiswedstrijd. Vorig jaar nog leunde Real Madrid halverwege al ontspannen achterover (0-2), om 45 minuten en een orkaan later met 3-2 af te druipen.

Sindsdien is er wel wat veranderd bij Galatasaray Spor Kübülü, dat in 2000 als eerste Turkse club de UEFA Cup veroverde en meteen hardop droomde van de Champions League. De grensoverschrijdende ambities werden ingehaald door de allesbeslissende factor: geld. Voorzitter en zakenman Faruk Süren bleek een fraudeur, er ontstond een grote schuldenlast, de voor kapitale bedragen gehaalde topspelers ontvingen tien maanden geen salaris en vertrokken in het spoor van de hoofdsponsor.

Na vier gouden jaren eiste Fenerbahce, de tweede club in Istanboel, het kampioenschap op en kon Galatasaray opnieuw beginnen. Niemand hoeft echter medelijden te hebben met de omni-vereniging (10.000 leden) die in 1905 werd opgericht door de studenten van het Galata-lyceum. Later werd het woord 'saray' (paleis) aan de naam geplakt. Het is altijd het speeltje van de bourgeoisie gebleven, met een steenrijk verbond van wijze mannen op de achtergrond en een eiland van plezier in de Bosporus voor 'members only'.

Wie met roem en succes heeft leren leven, kan moeilijk weer terug. Galatasaray probeert zich nu vast te klampen aan de Europese elite en de fanatieke aanhang gelooft er heilig in dat PSV vanavond kansloos zal zijn in de beruchte snelkookpan van vijandigheid. Gerets trachtte gisteren, uitgerekend de dag dat Turkije de stichting van de republiek (1923) vierde en het nationalistische gevoel nog heviger was, zo ontspannen mogelijk naar de wedstrijd toe te leven. Om 's avonds, na aankomst in het stadion, toe te moeten geven dat dát gevoel binnen tien seconden was verdwenen. "Oude herinneringen kwamen weer tot leven."

In het land van wentelende emoties, zo weet Gerets, is nu eenmaal alles geoorloofd om de liefde voor een voetbalclub te belijden. Wie aan de Bosporus dineert in één van de betere visrestaurants, moet niet vreemd opkijken wanneer twee obers het opdienen even vergeten omdat er eerst heftig gediscussieerd moet worden over Galatasaray en Fenerbahce. Dat levert een aardig schouwspel op.

Winnaar op punten werd maandag de ober van Galatasaray. Hij kwam met de anekdote dat Graeme Souness na het winnen van de bekerfinale tegen Fenerbahce (1996) in een vlaag van verstandsverbijstering een vlag op de middenstip van de aartsvijand plantte. De haat in die onderlinge duels gaat verder dan de geloofsoorlog tussen Celtic en Glasgow Rangers. Rellen braken uit, mensen raakten gewond, maar de Schotse manager vergaarde eeuwige roem. 'Braveheart' is in het visrestaurant van de hel altijd welkom. Ook zonder creditcard.

zoek naar gerelateerde artikelen

di 30 oktober 2001