AMSTERDAM - Menig bedrijf dat de afgelopen drie jaar een beursnotering heeft genomen, zal hierop met enige spijt terugkijken. Dit geldt zeker voor de beleggers die er hun spaarcenten aan hebben toevertrouwd. Van de 44 nieuwkomers hebben namelijk 36 de koers sinds de beursintroductie (ipo) zien dalen. De Vereniging van Effectenbezitters (VEB) stelt dat beleggers mogelijk 'onvoldoende kieskeurig' zijn geweest. Beursintroducties geven veel risico en weinig rendement, is de conclusie.
Het verslechterde beursklimaat laat zich het beste illustreren met het aantal bedrijven dat vorig jaar de sprong waagde. Slechts een zevental bedrijven durfde het toen aan. En dit jaar heeft zich tot dusverre geen enkel bedrijf aan de poort van Euronext gemeld. Plannen voor een beursgang werden juist ijlings in de koelkast gezet. Zo besloten onder meer de financiële dienstverlener DSB Groep, KPN Mobile en Chello betere tijden af te wachten.
Dan waren 1998 en 1999 vettere jaren: 20 respectievelijk 17 bedrijven gingen toen naar de beurs. Dat ook deze bedrijven in meerderheid nu op verlies staan, is voor VEB-directeur Peter Paul de Vries reden om tegen ipo's te waarschuwen. "Dit is niet alleen de invloed van het slechte beursjaar 2000. Het beeld valt over de hele linie tegen. Beleggers zouden bij een beursgang kieskeuriger moeten zijn. Waarom zou je het risico nemen van een bedrijf zonder track record?" De Vries noemt bedrijven die kunnen bogen op een lang beursverleden een beter alternatief.
De VEB toont zich daarom niet echt rouwig om de inmiddels opgedroogde stroom ipo's. Integendeel, de meeste introducties hebben beleggers een forse strop opgeleverd. De meerwaarde van introducties voor beleggers ligt eerder, zo stelt de vereniging, in de uitbreiding van keuzemogelijkheden. En met de integratie van de beursvloeren van Amsterdam, Parijs en Brussel, beschikken beleggers straks in één klap over heel wat meer variatie. Nieuwe introducties zijn daarvoor niet nodig.
Van de wel succesvolle ipo's heeft softwareproducent Unit 4 Agresso sinds de introductie in 1998 het best geboerd. De koers stond op 18 mei jongstleden (de peildatum van het VEB-onderzoek) op EUR33,95, een winst van meer dan 200%. Andere succesnummers zijn: Innoconcepts, Airspray, Pink Roccade, Petroplus, Exact, Van Lanschot en SNT Group.
Treurig dieptepunt is de ipo van Ring (toen nog Ring Rosa). Van de introductiekoers van EUR8,17 is inmiddels nog slechts 24 eurocenten over. Beleggers die bij de beursintroductie hebben ingeschreven en niet tussentijds hebben verkocht, zijn daarmee bijna hun hele inleg kwijt. Gemiddeld hebben de 36 dalers 50% van hun koers verloren.
De Vries noemt de kwaliteit van de nieuwe beursgenoteerde bedrijven verre van geweldig. De voorwaarden die de beurs aan een bedrijf bij een introductie stelt, kunnen wat hem betreft dan ook strenger. "Bij een hausse zie je toch dat ondernemers snel winst willen maken met een beursgang. Na een korte tijd blijkt de topman vertrokken. Zoiets boezemt beleggers weinig vertrouwen in." Als mogelijke oplossing ziet De Vries een onafhankelijke controle van de prognoses waarmee bedrijven beleggers proberen te lokken.