AMSTERDAM - Eind november vorig jaar 'verfijnde' en 'scherpte' beursorganisatie Euronext Amsterdam haar regelgeving 'aan' met betrekking tot initial public offerings (ipo's, ofwel: beursgangen). 'Na verloop van zes maanden' zouden de nieuwe regels worden geëvalueerd, beloofde 'de beurs' in Mededeling 2000-167, waarin één en ander op een rijtje werd gezet. De zes maanden zijn voorbij, maar van een evaluatie is vooralsnog geen sprake. Sinds eind oktober 2000 maakte geen bedrijf nog de gang naar de beurs. "Er valt dus niet zo veel te evalueren", erkent een woordvoerder.
Euronext Amsterdam wijzigde de regels 'naar aanleiding van enkele recente ervaringen' (lees: de beursgangen van internetaanbieder World Online en internetbedrijf Via.Networks). Vooral de 'ipo' van Nina Brink's World Online (kortweg WOL) liep vorig jaar uit op een drama, waarbij - het moet gezegd: pas nádat de koers van het aandeel WOL een vrije val maakte - vragen rezen over de (on)duidelijkheid van het prospectus en de (on)wenselijkheid van uitgebreide reclamecampagnes voorafgaand aan een beursgang.
Euronext Amsterdam trok zich de kritiek aan en na overleg met 'de meest betrokken marktpartijen' (zoals de Vereniging van Effecten Uitgevende Ondernemingen) werd besloten tot een herformulering van de lock up-regeling. Ook werd het begrip 'gelockte' personen uitgebreid, de prospectuseisen werden aangescherpt, er kwamen aanvullende regels over de beschikbaarheid van het prospectus en regels met betrekking tot reclame-uitingen, analistenrapporten en andere publieke uitlatingen van het bedrijf dat de gang naar het Damrak wil maken.
Even leek het erop dat de beursgang van Euronext zélf de testcase zou worden van de 'aangescherpte en verfijnde' regels. Begin dit jaar kondigde topman Jean François Théodore immers aan dat de organisatie die het gevolg is van de fusie van de beurzen van Amsterdam, Brussel en Parijs notering zou krijgen in mei van dit jaar. Niet veel later werd de maand juni als zijnde waarschijnlijk genoemd, maar inmiddels houdt de beursorganisatie - wijzer geworden - het op "zo snel mogelijk als de marktomstandigheden het toestaan".
En dan nog zal Euronext aan de nieuwe regels van Amsterdam niet hoeven te voldoen. De fusiebeurs krijgt namelijk 'primair' notering in Parijs - 'via het loket Parijs', zeggen ze zelf - en het 'loket' daar hanteert andere regels dan het 'loket' in Amsterdam. Meest in het oog springende verschil is misschien wel het verbod op reclame in Nederland, vanaf het moment dat het voorlopige prospectus is gepubliceerd. In Frankrijk mag men - na publicatie van het prospectus - adverteren zo veel men wil en is er juist een verbod op reclame-uitingen vóórdat het prospectus is gepubliceerd.
"Het is een verschil waar de toezichthouders zich ook bewust van zijn en waar ze over spreken", stelt een woordvoerster van de COB, de Franse variant van de Stichting Toezicht Effectenverkeer (STE) desgevraagd. "We bekijken welke regimes er zijn en proberen om te komen tot harmonisatie", vult een zegsman van de STE aan. Welke kant die 'harmonisatie' opgaat - de Franse of de Nederlandse - willen en kunnen de woordvoerders nog niet zeggen. "Dat zou niet gepast zijn."
De beursgang via 'loket' Parijs verlost Euronext Amsterdam wél van een vervelend dilemma. Zou gekozen zijn voor notering via loket Amsterdam, dan zou de beurs - als toezichthouder op de zogenoemde primaire markt - haar eigen prospectus hebben moeten beoordelen. Nu gekozen is voor notering via loket Parijs doet toezichthouder COB dat, aldus een woordvoerder van Euronext. "Wat de overige regels betreft, is afgesproken dat we zoveel mogelijk zullen voldoen aan de eisen van de drie beurzen afzonderlijk."
Waar het gaat om reclame-uitingen is dat onmogelijk, erkent de zegsman. "Van Amsterdam mag je niet adverteren ná publicatie van het voorlopige prospectus, van Parijs mag dat juist niet voorafgaand aan publicatie. Toch zullen we het publiek op een gegeven moment moeten laten weten dat onze beursgang eraan komt." Dat wordt dus: "een beetje schipperen", aldus de zegsman.