In 'Shanghai Triad' valt Gong Li door de mand

Zhang Yimou moet naar Hollywood...
maar zonder zijn ex

Shanghai, een stad van zo'n tien miljoen inwoners, was in de jaren dertig het meest Westerse stukje China dat je je maar kon voorstellen. Hoe kon het ook anders, met de grote havens aan de Huangpu en de Yangtze, waardoor oceaanstomers er konden aanleggen. De handel vooral in textiel maakte de stad florerend, de smokkel in alles en nog wat maakte een aantal inwoners stinkend rijk en daardoor wellicht ook crimineel.

Regisseur Zhang Yimou, maker van mooie intieme films als 'Raise The Red Lantern', 'Ju Dou' en 'The Story Of Qiu Ju', nam die tijd als achtergrond voor zijn meest commerciële film tot nu toe: 'Shanghai Triad'. Het is het verhaal van een jonge tiener-bediende die de persoonlijke slaaf wordt van het zangeresje Xiao. Zij is de minnares van een soort Chinese peetvader, genaamd Tang die zijn naam zegt het al Jan en alleman in de tang heeft.

Popje Xiao is arrogant en voelt zich ver verheven boven al het voetvolk op deze nederige planeet. Met haar neus in de wolken knoopt ze daarom ook moeiteloos een verhouding aan met een handlanger van haar meester. U voelt de bui al hangen: er volgt een verzameling schiet- en steekwerk, er vallen de nodige onnodige dooien en Xiao komt langzaam tot inkeer. Dit allemaal gadegeslagen door het jongetje dat alles overleeft, maar vraag niet hoe.

Het lijkt wel alsof Zhang Yimou met deze rolprent een openlijke sollicitatie doet naar de sterrenhemel van Hollywood. Immers, de film heeft alles waar Amerikanen zo op vallen. Er is romantiek, er is geweld en er is zelfs een moraal. Wat kan een mens in pakweg twee uur nog meer verlangen. Bij die oversteek hoeft Zhang zijn ex-vrouw en hoofdrolspeelster Gong Li overigens niet mee te nemen. Die valt volstrekt door de mand als actrice, nu er van haar wat meer gevraagd wordt dan de lieve blik die ze opzette in al haar vorige films. Voor het verwende nest dat ze moet neerzetten, heeft ze niets beters weten te verzinnen dan een stel afgetrapte clichés.

'Shanghai Triad' is amusement en heeft ook niet meer pretentie dan dat. In veel gevallen is dat prettig, maar bij een film van Zhang Yimou ervaar je dat toch als een teleurstelling. Je ging naar de bioscoop om ontroerd te raken en nog wat op te steken over dat land waar je niks van weet. Dit keer wordt die toeschouwer slecht bediend.

Dick van den Heuvel

Foto: Gong Li valt zwaar tegen als actrice.

Première 25 april 1996