KUTA - De reeks bomaanslagen op Bali heeft de regering in Jakarta hardhandig met de neus op de feiten gedrukt: terrorisme is, ondanks eerdere ontkenningen, weldegelijk in Indonesië aanwezig. Maar dat het onheil op het overwegend boeddhistische vakantie-eiland toeslaat, komt voor menigeen als een verrassing.

|
De Indonesische president Soekarnoputri (midden) luistert bij de rampplek naar de uitleg van de nationale politiechef Bachtiar. (Foto: AP)
|
De Indonesische president Megawati Soekarnoputri gaf gisteren, noodgedwongen, publiekelijk toe dat terrorisme een gevaar is in het Aziatische land. "Het is een serieuze bedreiging die de nationale veiligheid van ons land kan bedreigen", zo sprak het staatshoofd.
De uitspraak lijkt op het eerste gezicht een open deur, maar betekent voor Jakarta een belangrijke ommezwaai. Tot aan het bloedbad marginaliseerde Indonesië namelijk het probleem. Het afgelopen jaar heeft de regering van Megawati zich altijd te weer gesteld tegen kritiek van met name de Verenigde Staten, dat er te weinig inzet aan Indonesische zijde was in de oorlog tegen terreur.
Waar Aziatische buurlanden volop moslimverdachten oppakken en aan de Amerikaanse autoriteiten overdragen, gold Indonesië als de 'zwakste schakel'. Jakarta verdedigde die houding door te stellen dat er simpelweg geen aanwijzingen waren dat er terroristen op haar bodem actief waren. Maar dat is definitief niet langer houdbaar. Hoewel niemand de aanslagen heeft opgeëist en er evenmin een link is gelegd met moslimextremisten, zullen de Amerikanen ongetwijfeld de druk op Jakarta opvoeren om militante moslims, zoals de radicale leider Ba'asyir, achter de tralies te zetten.
Ba'asyir is al wekenlang de inzet van een hoogopgelopen diplomatiek conflict tussen Washington en Jakarta. De man is volgens de Amerikanen het brein achter een mislukte granaataanslag op een Amerikaanse diplomaat in Jakarta, maar de Indonesische politie heeft daarvoor naar eigen zeggen geen bewijs.
De terughoudendheid van Indonesië laat zich mede verklaren door haar geschiedenis. Het land kent sinds de val van oud-president Soeharto geen antiterrorisme wet meer. Deze gehate wet, die door Soeharto werd gebruikt om tal van dissidenten in de cel te werpen, werd na diens val in 1998 afgeschaft. Belangrijker nog is dat Indonesië het grootste moslimland ter wereld is en een natie met gemengde gevoelens tegenover de Amerikanen.
De Amerikaanse inlichtingendienst zou in 1965 een dubieuze rol hebben gespeeld in de bloedige coup van 30 september dat jaar die de val inleidde van president Soekarno. Diezelfde CIA zorgde vorige maand voor ophef nadat een geheim document was uitgelekt dat een moordcomplot van extremistische moslims tegen Megawati onthulde. Veel moslimorganisaties zagen daarin een nieuwe CIA-poging om het land te destabiliseren.