AMSTERDAM - Toezichthouder Autoriteit Financiële Markten (AFM) vindt dat ABN Amro op de dag van de dramatische beursgang van het internetbedrijf World Online (WOL) in maart 2000 "een misleidende voorstelling van zaken heeft gecreëerd". De beurswaakhond heeft de bank daarom afgelopen februari - naar nu blijkt - de maximaal toelaatbare boete opgelegd van €18.150. Dat heeft ABN Amro gisteren zelf in een bericht bekendgemaakt, vooruitlopend op de bekendmaking door AFM.

NINA BRINK ... boete van AFM bevestigt mijn onschuld ...

De bestuurlijke boete die de bank krijgt opgelegd, heeft betrekking op de openingskoers van het aandeel WOL. Dit omstreden aandeel opende ruim twee jaar geleden op €50,20, maar liefst 17% hoger dan de introductiekoers van €43. De hoge opening was te danken aan een 'stabilisatie-ingreep' van ABN Amro, die fors inkocht tegen deze koers.

De steunactie van de bank was bedoeld om de handel in het nieuwe aandeel op gang te brengen. Aanvankelijk kon er geen openingskoers bepaald worden door een enorm aanbod van bestens verkooporders die vlak voor voor opening waren ingelegd. Om uit deze impasse te raken besloot ABN Amro, als lid van het bankensyndicaat dat de beursgang begeleidde, 4 miljoen aandelen tegen €50,20 in te kopen om de handel op gang te brengen.

"Hierdoor kon het beeld ontstaan dat sprake was van een situatie waarbij de vraag het aanbod overtrof, terwijl juist sprake was van een situatie waarbij het aanbod de vraag verre overtrof", zo stelt de beurswaakhond. AFM is van mening dat de bank de openingskoers had moeten stabiliseren op het niveau van de introductiekoers van €43.

Kort na de emissie stortte het aandeel in, toen onder meer aan het licht kwam dat bestuursvoorzitter Nina Brink vier maanden vóór de beursgang een deel van haar belang had verkocht tegen een prijs van $6 per aandeel, plus de helft van de winst bij doorverkoop. Het bedrijf werd uiteindelijk eind 2000 verkocht aan het Italiaanse Tiscali. Vele tienduizenden beleggers die door WOL het schip ingingen, hebben sindsdien procedures aangespannen tegen onder meer ABN Amro, WOL en Nina Brink zelf. Veel kritiek was er op de prospectus, dat een groot aantal onduidelijkheden en lacunesbevatte. Volgens de bank heeft het onderzoek van AFM echter geen onjuistheden aangetoond.

Directeur Peter Paul de Vries van de Vereniging van Effectenbezitters, die namens 10.300 gedupeerde beleggers procedeert tegen onder meer ABN Amro, zegt dat uit de berisping door AFM overduidelijk blijkt dat de bank de koers van WOL heeft opgepompt. "Van stabiliseren is geen sprake als je weet dat er zoveel verkooporders zijn. De bank heeft gewoon een verdere verkoop trachten te voorkomen door de indruk te wekken dat de emissie een groot succes was. Dat beeld was volstrekt onjuist." De Vries kondigt verder aan openbaarmaking te eisen van het AFM-onderzoek naar het prospectus. "De beleggers die zes miljard gulden verloren, hebben het recht om te weten wat er gebeurd is."

ABN Amro gaat binnenkort bij de rechtbank in Rotterdam in beroep tegen de boete. De bank vindt dat de openingskoers van €50,20 de enige juiste was.

ABN Amro geeft een positieve draai aan het enorm grote aantal verkooporders dat kort voor de emissie werd geplaatst: ze waren afkomstig van beleggers die wilden profiteren van de snelle koersstijging die zich meestal kort na een emissie voordoet. "Discussie over wat de juiste stabilisatiekoers is, kan achteraf altijd ontstaan", stelt een woordvoerder van de bank. Koersstabilisatie houdt per definitie een beïnvloeding van de koers in, meent hij. Juist om die reden is er in de wet een uitzondering gemaakt voor de banksyndicaten die zulke stabilisatie uitvoeren.

Autoriteit-FM begon het onderzoek naar de beursgang van World Online in mei 2000. Volgens de beurswaakhond had ABN Amro met het gehele bankensyndicaat de aandelenhandel moeten stabiliseren en niet in zijn eentje. "Het is heel zuur dat we op een technisch onderdeel worden afgerekend", verklaart een ABN-woordvoerder.

De bank erkent dat de beursgang "achteraf geen succes is geworden", maar wijt dat aan de omslag in het beursklimaat en dan vooral de internetsector. Volgens de ABN-woordvoerder heeft de bank zelf "vele tientallen miljoenen euro's" verloren aan de beursintroductie van World Online.

Het is de tweede keer dat de beurstoezichthouder in een soortgelijke zaak een boete bekendmaakt. Eveneens afgelopen februari kreeg Fortis een boete omdat de bank bij de beursgang van Via Networks te veel in zijn eigen belang heeft gehandeld.

Hoewel de boete van ruim achttienduizend euro voor een financiële instelling als ABN Amro geen enorme aderlating zal zijn, vormt de berisping een lelijke smet op het blazoen van de bank. Jaap Meijer, analist bij SNS Securities, denkt desondanks dat het voor ABN Amro "allemaal wel meevalt. Ze komen hier heel mooi weg, het boetebedrag is natuurlijk helemaal niets."

Van publicitaire schade is volgens Meijer nauwelijks nog sprake. "Het is zelfs positief dat er geen fouten in de prospectus zijn gevonden. Daarover heerste veel onzekerheid. Dan hadden ze namelijk claims moeten uitbetalen."

Stroeve-analist David van der Zande ziet evenmin veel publicitaire schade voor ABN Amro door de nasleep van WOL. Dat de bank na de affaire bij emissies minder vaak in banksyndicaten werd uitgenodigd, is volgens de analist onjuist. "In Nederland is ABN Amro juist de enige bank die op dat toneel nog een beetje meespeelt. Die markt komt meer en meer in handen van grote Amerikaanse banken als Goldman Sachs en Morgan Stanley."

WOL-oprichter Nina Brink reageert verheugd op de boete die ABN Amro heeft gekregen. Ze ziet zichzelf althans bevestigd in de aanleiding voor AFM om de boete op te leggen. Het bevestigt volgens Brink dat niet het "gedoe over de verkoop van haar eigen aandelen de koersdaling inzette, maar een groot verkoopaanbod, direct bij de beursgang", laten haar raadslieden weten.

zoek naar gerelateerde artikelen

wo 18 september 2002