Welkom!

Zoals nu gebleken, waren nog meer Kroaten dan verwacht de corruptie en een beperking van de persvrijheid meer dan zat. Een slechte economie en een hoge inflatie deden de eens zo machtige HDZ, die nog nooit een volksraadpleging had verloren, definitief de das om. Zelfs al voor de dood van de 'Vader des Vaderlands' stond de partij op verlies.

De voormalige communist Ivica Racan slaagde er in om de voorheen hopeloos verdeelde oppositie te verenigingen. Uit de nog niet officiële uitslag kan worden opgemaakt dat de coalitie van de Sociaal-Democraten van Racan en de Sociaal-Liberalen van Drazen Budisa kunnen rekenen op 71 van de 150 zetels in het parlement. De HDZ blijft steken op 41. Verwacht wordt dat Racan ook nog andere oppositiepartijen achter zich kan krijgen waardoor de oppositie mogelijk een tweederde meerderheid behaalt.

Granic kan daar al snel mee beginnen. Hij is een van de mogelijke HDZ-kopstukken die kandidaat is voor het presidentschap. De door de dood van Tudjman vrijgekomen positie wordt op 24 januari betwist. Na de grote overwinning van de oppositie wordt verwacht dat de HDZ ook deze post kwijt raakt aan Racan.

Ivica Racan (r.) en Drazen Budisa, leiders van de winnende coalitie in Kroatië, vieren hun triomf met champagne.

De voormalige rocker Racan, die tijdens de verkiezingscampagne verraste met de opmerking wel eens softdrugs te hebben gebruikt, kan dan werken aan het inlossen van zijn niet geringe beloften. De ex-communist heeft de vrije markt omhelsd en wil de economie weer op poten zetten. Hij heeft daarvoor drastische bezuinigingen aangekondigd. Normaal geen recept voor een verkiezingsoverwinning maar de Kroaten realiseren zich dat er harde maatregelen nodig zijn. "We hebben door het communisme, de oorlog en de vriendjespolitiek van Tudjman al genoeg tijd verloren hebben. Net als Slovenië willen we bij het Westen horen", zegt Sime Tomasovic, een bakker in Zagreb.

Onder Tudjman kreeg Kroatië geen voet tussen de deur bij zowel de Europese Unie als de NAVO. Die kans is nu groter. Vanuit Brussel is voorzichtig positief op de verkiezingsuitslag gereageerd. Als Racan zijn belofte van een moderne open maatschappij kan waarmaken, krijgt Kroatië zeker een kans.

Zagreb kan daarbij een stabiele factor vormen op de Balkan, waar het Belgrado van Slobodan Milosevic dat nog steeds niet is. Vanuit Joegoslavië werd koel gereageerd op de opmerkelijke verschuiving van de macht in het buurland. De minister van Informatie, Goran Matic, wilde er niets van horen dat een pro-westerse koers van Kroatië voor zijn land van belang is. "Het is een andere staat. We hadden deze uitslag verwacht. Niks bijzonders."

Veel Kroaten dachten daar anders over. Ook gisteren nog werd op veel plaatsen de enorme winst van de oppositie zij behaalden in negen van de elf kiesdistricten een klinkende zege uitbundig gevierd.

Die vreugde werd ook gedeeld door de naar schatting 100.000 Servische Kroaten die nu nog noodgedwongen in het buitenland verkeren. De tijdens de militaire veldtochten tegen Belgrado verdreven Kroatische Serviërs hadden aan de alleenheerser Tudjman en zijn Kroatische Democratische Unie een slechte. Tudjman vond dat er in Kroatië geen plaats meer voor hen was. Het leverde Tudjman en de HDZ veel populariteit op maar de 'oorlogspartij' heeft vijf jaar na de vrede van Dayton definitief haar glans verloren.