Ambtelijke molens rem in samenwerking luchtvaart
De Europese Commissie beslist binnenkort over de
gerezen bezwaren tegen de 100 procent zeggenschap die de KLM verwierf
over Martinair. In Brussel is daar vorige week een hoorzitting over
gehouden. Vier maanden al draaien ambtelijke (papier)molens, zijn er
gesprekken van hoog tot laag tussen 'Europa' en de KLM en groeien
metershoge papieren dossiers. Zo wordt luchtvaartmaatschappijen steeds
vaker de voet dwars gezet bij concentratie- en alliantieplannen.
Beoogde en noodzakelijke kostenbesparingen beginnen zo vaak met
kapitaal-verslindende vertragingen. De 'open ski's'
luchtvaartovereenkomst tussen Nederland en de VS wordt in Brussel ook
tegen het licht gehouden. In de VS wordt tegelijkertijd bekeken of het
besluit van Northwest om Continental binnen de alliantie met KLM en
Alitalia te halen door de beugel kan. Tijd voor protest. Een frontale
aanval van Northwest-topman John Dasburg, sinds kort ook commissaris
van de KLM.
door Arnold Burlage - MINNEAPOLIS, maandag
President-directeur
John Dasburg van Northwest Airlines vindt dat de groeiende en remmende
bemoeizucht van overheidsorganen met luchtvaartzaken alle perken te
buiten gaat. "We kunnen dat niet langer blijven accepteren",
zei hij in een exclusief gesprek met deze krant als toonzettende
partner van de wereldalliantie die in opbouw is met KLM, Alitalia en
Continental Airlines. "Het is te gek voor woorden. Onze beste
mensen zijn langzamerhand meer bezig met overheden en lastige
ambtenaren dan met de passagiersbelangen.
"We kunnen ons niet laten ophouden met wachten op
besluiten en bedenkingen van ambtenaren over onze plannen. De
vertraging en onzekerheid schaden niet alleen de betrokken
maatschappijen maar vooral passagiersbelangen. En er worden oneerlijke
concurrentieverhoudingen geschapen, omdat de ene maatschappij wordt
afgeremd en andere kunnen doorgaan", zei hij in een exclusief
gesprek met deze krant.
Het advies van de Northwest-topman luidt klip en klaar:
"Gewoon doorgaan met het bouwen aan allianties, voorgenomen
plannen en de ingeslagen wegen blijven volgen. Want we zullen het
papierengevecht, waartoe we nu alsmaar worden gedwongen, uiteindelijk
toch winnen, omdat allianties en/of overnemingen uiteindelijk enorme
passagiersvoordelen opleveren. Meer reisgemak, wereldwijd, enorme
kostenbesparingen en betere tarieven. Een overheid, de
vertegenwoordiging van diezelfde burgers, zal daar uiteindelijk nooit
tegen kunnen zijn?", aldus de topman van Northwest.
De directie van Northwest Airlines wil de bemoeizucht
van de overheid tegengas geven en heeft ook zelf de daad al bij het
woord gevoegd. Ondanks bezwaren en een onderzoek van de Amerikaanse
overheid naar de voorgenomen alliantie met Continental Airlines wordt
daaraan gewoon verder gebouwd. Op luchthavens in de VS staat
provocerend Continental ook al samen met KLM en Northwest op borden van
de balies.
John Dasburg vraagt zich af of de Europese Commissie wel
over voldoende geschraagd mandaat beschikt om zich "zo intensief
met en eigenlijk ook tegen de internationale luchtvaart te bemoeien. De
Europese landen hebben de Europese Commissie nog steeds geen mandaat
gegeven voor het voeren van een gezamenlijke Europese
luchtvaartpolitiek. Hoe kan dan wel mandaat bestaan voor internationaal
optreden tegen luchtvaartontwikkelingen, die het gevolg zijn van
bilaterale politiek? De alliantie van KLM en Northwest is toch ook
gebouwd op een bilaterale 'open ski's' overeenkomst, het
luchtvaartakkoord dat over en weer tussen de VS en Nederland volkomen
vrij luchtverkeer toestaat", redeneert de Northwest-president.
De hoogste Northwest-chef, sinds kort tevens commissaris
van de KLM, heeft harde kritiek op de internationale ambtenarij.
"Eén van de oorzaken van veel oponthoud. Wij
luchtvaartondernemers zijn vooral klantgericht; overheden, ambtelijke
instanties zijn priori op de regeltjes gericht. Regels zijn heilig,
passagiersbelangen die passen daarin niet, nieuwe patronen van
globalisering al helemaal niet, die zijn op voorhand verdacht."
Nog een mogelijke verklaring voor de botsingen tussen
overheid en luchtvaartland: "Wij ondernemers kennen in de
luchtvaart steeds minder nationale belangen, moeten met de snel
voortgaande globalisering vooral multi-nationaal bezig zijn, de
concurrentie is wereldwijd, passagiersbelangen zijn dat ook. Eerst was
er de liberalisering, deregulering. Nu die een feit is en we eindelijk
af zijn van die lastige voorschriften om nationale maatschappijtjes en
tarieven te beschermen, grijpen tegenstanders van die liberalisering en
deregulering hun kans. Nu worden regels als strohalmen vastgegrepen en
gebruikt voor nationale belangen of als blokkades in de liberale
concurrentiestrijd. Dat zorgt voor oneerlijke concurrentie. De ene
alliantie krijgt groen licht, de ander moet na het ene en het andere
bezwaar langdurig wachten op toestemming", redeneert Dasburg.
In de luchtvaartbranche groeit over die optredens van
de overheid de ergernis. De schade, bijvoorbeeld van het oponthoud voor
de alliantie van British Airways en American Airlines, waar omheen het
One World-verbond wordt gebouwd, wordt geschat op honderden miljoenen.
Om over de effecten van oneerlijke concurrentie die daardoor met de
voorsprong voor anderen ontstaat nog maar te zwijgen.
Voorgenomen allianties stuiten steeds vaker op tegenwerking van
overheden. In de VS wordt bekeken of het besluit van Northwest om
Continental binnen de alliantie met de KLM en Alitalia tebrengen, door
de beugel kan.
FOTO DIJKSTRA
|