Behoefte aan goed gesprek of dagje uit?

Huur een dochter !

Ook zo druk met je carrière, de kinderen, het huishouden en je sociaal leven? Tussen al deze bezigheden moet je eigenlijk ook nog regelmatig bij je hoogbejaarde moeder op bezoek. Geen tijd? Geen nood, je huurt gewoon een surrogaatdochter in. Die gaat voor jou op de koffie, maakt een wandelingetje of kookt een maaltijd. Bovendien hoort ze alle verhalen aan die jij al twintig keer gehoord hebt.

Illustratie: Dilys de Jong

Wikke Rikmenspoel:"Tijd voor een goed gesprek met ouderen is er simpelweg niet meer."

Vanuit haar appartementje, driehoog-achter in hartje Amsterdam, runt Wikke Rikmenspoel (52) haar bedrijfje 'huur-een-dochter.nl'. Het idee werd geboren uit haar eigen ervaring. "Toen mijn ouders rond de zeventig waren, merkten we dat ze erg hulpbehoevend werden. En dan niet zozeer lichamelijk, ze zaten juist verlegen om aandacht. Mensen van de thuiszorg rennen bij mensen naar binnen, doen de klusjes en zijn weer weg. Tijd voor een goed gesprek is er simpelweg niet."

Zo begon ze zelf op kleine schaal visites af teleggen bij ouderen. Al snel was er zo veel vraag naar dat ze afgelopen februari besloot om 'huur-een-dochter' op te starten. Je zou het particuliere thuiszorg kunnen noemen, maar dan wel alleen voor sociale zorg. "We willen natuurlijk best iemand naar de wc begeleiden, maar we poetsen en verzorgen in principe niet. Wel koken we voor mensen. Een ander groot verschil met de thuiszorg is dat onze cliënten iedere keer dezelfde gezelschapsdame op bezoek krijgen."

De beweegredenen om 'huur-een-dochter' in te schakelen zijn verschillend. Acht van de tien aanvragen komen van kinderen, die voor €18,50 per uur een portie aandacht voor hun ouder bestellen. Wikke: "De één is advocate, werkt tachtig uur in de week en heeft geen tijd om haar moeder te bezoeken. Er zijn ook kinderen die in Groningen wonen en hun ouders in Amsterdam. Daarnaast zijn er ook ouderen die een dochter huren bijvoorbeeld omdat ze geen kinderen hebben of hun eigen kinderen niet willen belasten."

Geen tijd om je eigen ouders te bezoeken, is dat niet een beetje asociaal? "Soms bellen ze inderdaad een beetje beschaamd op, met een schuldgevoel. Maar als moeder dan helemaal tevreden is, zijn ze blij dat ze het gedaan hebben."

Aandacht

Volgens Wikke zijn er ook ouders die vinden dat ze nooit genoeg aandacht krijgen. "Oudere mensen kunnen lastig zijn, hoor", verzekert ze. "Soms gaan de kinderen een paar keer per week op bezoek, maar is het voor moeder nóg niet genoeg. Zo iemand klopt ook bij mij aan."

Inmiddels heeft ze zestien dochters, twee zonen en twee kleinkinderen in dienst. "De dochters en zonen zijn veertigplussers. De cliënten hebben zelf vaak veel meegemaakt, waar ze graag over willen praten. Dat kan beter met iemand die wat levenservaring heeft. De kleindochters zijn rond de achtentwintig. Daar is toch wat minder vraag naar."

De dochters gaan op de koffie, maken een ritje met de auto of gaan op ziekenbezoek bij ouderen in Amsterdam. "Ik heb een cliënt die blind is en graag voorgelezen wil worden uit zijn vakliteratuur. Een andere man wil graag dat er voor hem gekookt wordt. 's Middags belt hij welk vijfgangendiner hij op tafel wil hebben. Gelukkig heb ik twee dames die erg goed kunnen koken. Ze eten mee en na de afwas vertrekken ze weer. Er is ook een aantal dat wil winkelen." Wikke vervolgt met een glimlach: "En dan niet zoals wij naar de Kalverstraat, maar naar de PC Hooftstraat. Naar van die winkels waar je een kopje koffie krijgt."

Reacties

Wikke kreeg 350 reacties op haar eerste oproep. "Ik heb eerst op leeftijd geselecteerd. Daarna kijk ik naar opleiding en achtergrond." Om oplichting te voorkomen, vraagt Wikke aan elke sollicitant de referenties op van de vorige werkgevers. "En die bel ik echt na, hoe vervelend ik dat ook vind om te doen. Ik kan het risico niet lopen dat die vreselijk dure Ming schaal na een bezoek van mijn gezelschapsdame van de schouw verdwenen is."

Wikkes cliënten zijn over het algemeen welgesteld, welbespraakt en bereisd. "Het is een bepaald soort mensen dat gebruikmaakt van onze diensten. Soms zijn ze zelfs gewend om veel persoonlijk personeel te hebben. Er is een mevrouw, ze zit nu in een verzorgingstehuis, die vroeger op een landgoed woonde en butlers tot haar beschikking had. Ze kan nu nog erg commanderend uit de hoek komen. Daarom heeft ze nu waarschijnlijk ruzie met het hele bejaardentehuis." Wikke lacht: "Ach, daar moet je gewoon de humor van inzien."

Met een wat spottende glimlach vervolgt ze: "Het zijn toch vaak ijdele mensen. Ze willen graag verkeren in intelligent en goed uitziend gezelschap."

Eén van de gezelschapsdames is de 42-jarige Francis. Ze speelt zo'n drie tot twaalf uur per week voor dochter, naast haar baan als psychiatrisch verpleegkundige. "Het is erg dankbaar werk. Je kan de tijd voor mensen nemen en precies doen wat zij willen. Dat is in de thuiszorg, dat ik jaren gedaan heb, wel anders. Als mensen daar een gesprek willen, kijk je op de horloge en had je tien minuten geleden al weg moeten zijn."

Reisje

En dat er af en toe nog een reisje in zit, maakt het werk natuurlijk extra leuk. "Laatst werd ik gebeld door een vrouw die een weekend naar Parijs wil. Ze zit in een rolstoel en er is voor haar geen andere manier om weg te gaan, want iemand moet haar duwen. Dan is 'huur-een-dochter' een unieke mogelijkheid."

Over de kinderen met een druk bestaan die haar inhuren om met hun ouders thee te drinken, zegt Francis: "Het is natuurlijk wel een rare ontwikkeling waaraan je dertig jaar geleden niet had moeten denken. Maar aan de andere kant hoort het bij deze tijd. Er zitten zoveel positieve kanten aan. Vaak hebben tweeverdieners met kinderen en een druk sociaal leven erg weinig vrije tijd. De tijd die ze hebben willen ze kwalitatief goed besteden, ook met hun ouders. Ze hebben alleen geen tijd om twee keer per week langs te gaan. In plaats van er niets aan te doen, huren ze iemand in."

Bovendien vinden veel ouderen het volgens Francis fijn dat ze de mogelijkheid hebben om zelf gezelschap te regelen. "Velen willen hun kinderen niet lastigvallen. Nu kunnen ze zonder schuldgevoel iemand als gezelschap inhuren. Ze voelen zich er juist erg zelfstandig door. Een andere groep mensen moet er niet aan denken dat hun dochter hen van het toilet helpt. Dat is toch makkelijker als er een vreemde is die je kan helpen. Die anonimiteit is ook weer belangrijk als mensen hun verhaal willen vertellen, ook al is dat twintig keer hetzelfde verhaal. Daar vallen veel ouderen hun kinderen liever niet mee lastig, zeker als de verhalen over de kinderen zelf gaan."

Wilt u reageren op dit artikel, klik dan hier